Beantwoord door Rik Peters
Dier & plant
Waar kunnen beerdiertjes níét overleven?
Beerdiertjes kunnen de gekste omstandigheden aan. Zijn er ook plekken waar zelfs deze kleine wezentjes niet overleven?
Extreme temperaturen
Beerdiertjes – ook wel waterbeertjes of tardigrada genoemd – zijn achtpotige diertjes van ongeveer een halve millimeter lang. Maar onderschat ze niet, want ze kunnen op de gekste plekken overleven.
Wetenschappers ontdekten bijvoorbeeld dat beerdiertjes bestand zijn tegen extreme temperaturen. En dat ze lange tijd zonder eten kunnen. Dat ze geen last hebben van straling met een hoge energie. En dat ze soms zelfs een ruimtereis aankunnen!
Superdiepe slaap
'Maar beerdiertjes zijn niet onkwetsbaar', zegt Paul Bartels. Hij kan het weten, want hij is emeritus hoogleraar biologie en deed jarenlang onderzoek naar de microscopische wezentjes. 'Beerdiertjes hebben namelijk wél water nodig.'
Beeld: Yevgen Kiosya, Katarzyna Vončina, Piotr Gąsiorek/Evolutionairy Systematics (2021)/CC BY 4.0
Beerdiertjes leven graag in mos: lekker vochtig! Soms droogt dat mos uit. Dan gaan beerdiertjes in een soort superdiepe slaap, waarbij ze zelfs hun stofwisseling stopzetten. Dat heet cryptobiose.
Als het mos vervolgens weer natregent, worden de beerdiertjes opnieuw wakker. Met ditzelfde trucje weten ze ook al die extreme plekken te overleven.
Op zijn minst af en toe
'Maar beerdiertjes blijven aan water gebonden', legt Bartels uit. 'Ze kunnen inderdaad bijna overal leven, en ze kunnen ook best lang zonder water – maar er moet op zijn minst af en toe wat vocht zijn. Ze overleven niet op plekken waar het helemaal droog is.'